По Втората светска војна, на македонската балетска сцена се поставени бројни дела од различни автори и стилски периоди. Меѓу нив се издвојуваат и две дела од српската балетска литература: „Охридска легенда“ на Стеван Христиќ, поставена четири пати, и „Чочечки игри“ од операта „Коштана“ на Петар Коњовиќ, изведена еднаш.

Според евиденцијата на Македонскиот народен театар, „Охридска легенда“ е третиот најгледан балет во првите 50 години од постоењето на институцијата, со 44.980 гледачи, веднаш зад „Жизел“ и „Петар Пан“.

Иако првата балетска премиера е „Валпургиска ноќ“ (1949), почетоците на Македонскиот балет се поврзуваат со 29 ноември 1948 година, кога за потребите на операта „Травијата“ се формира првата балетска група под раководство на Ѓорѓи Македонски.

„Охридска легенда“ е најзначајното балетско дело на Стеван Христиќ (1885–1958) и едно од клучните остварувања на српската балетска уметност по Втората светска војна. Премиерно е изведено во 1947 година во Белград, а неговиот развој започнува уште во 1920-тите години. Финалната верзија се оформува по војната, со дополнителни музички делови за московската постановка.

Балетот се темели на народни мотиви и легендарна приказна за љубов и отпор од времето на османлиското владеење. Христиќ ја користи фолклорната основа како материјал за симфониска обработка, создавајќи дело со силен национален колорит и јасна драматуршка структура.

Музичкиот јазик комбинира обработени народни теми, лајтмотиви и симфониска разработка, при што особено се издвојуваат мотивите поврзани со ликот на Биљана и љубовната линија. Хармонскиот израз се движи од модални структури до проширена тоналност со романтичарски карактер.

Македонската премиера е изведена на 25 мај 1956 година во кореографија на Макс Кирбо. Делото подоцна доживува уште три значајни обнови:

• 1966 – Ѓорѓи Македонски
• 1969 – Фрањо Хорват
• 1979 – Димитрие Пралиќ

Секоја поставка носи нова кореографска и сценска интерпретација, со различни уметнички тимови, но со континуитет на основната драмска и музичка структура.

„Охридска легенда“ останува едно од најпопуларните балетски дела во Македонија. Нејзината привлечност произлегува од јасниот национален израз, фолклорната основа и достапниот музички јазик, што ја прави блиска до пошироката публика.

Покрај тоа, делото има силна сценска традиција и значајно место во развојот на Македонскиот балет, каде со години се изведува и се пренесува низ генерации балетски уметници.